| REGISTER |
| Registernummer | 2.000.0103 |
| INLEIDING |
| |  |
| | Foto: Nederlands Spoorweg Museum |
| Objectaanduiding | HSM 'De Arend' (met 3 rijtuigen)
|
| Categorie/klasse | Hoofdspoor
|
| Soort object | Stoomlocomotief
|
| Type | 1A1 - Patentee
De Arend en De Leeuw
|
| Bouwjaar | 1939
|
| Ontwerper(s) | R.B. Longridge & Co
|
| Producent(en) | R.B. Longridge & Co
Bedlington
Groot-Brittannie |
| Gebruiker(s) | Hollandsche IJzeren Spoorweg Maatschappij (HSM)
|
| Periode gebruik | 1839 - 1857
|
| Regio gebruik | Amsterdam - Haarlem - Leiden - Den Haag - Rotterdam
|
| BESCHRIJVING |
| Functie | vervoer van personentreinen
|
| Techniek | Stoommachine met binnenliggend(e) cylinders en drijfwerk; stoomverdeling volgens Stephenson.
|
| Vorm | Uiterlijke kenmerken: De stoomlocomotieven De Arend, De Snelheid, de Hoop en de Leeuw vertonen, net als andere Engelse locomotieven uit die tijd, de eerste kenmerken van de klassiek geworden vormgeving van de Engelse stoomlocomotief uit de 19e eeuw, waarbij esthetische overwegingen welhaast net zo belangrijk leken als technische.
twee binnenliggende cilinders met een stoomverdeling volgens Stephenson
|
| GESCHIEDENIS |
| Geschiedenis | De huidige 'DE AREND' is een replica. Het object is in 1939 vervaardigd om bij de viering van '100 jaar Spoorwegen in Nederland' te demonstreren hoe het spoorbedrijf in die 100 jaar vooruit gegaan is. De fabrikant van de locomotief was de Centrale Werkplaats van de NV Nederlandsche Spoorwegen in Zwolle naar de originele tekeningen. |
| ILLUSTRATIES |
| Additioneel beeld 1 | Niet ingevoerd |
| Additioneel beeld 2 | Niet ingevoerd |
| MEER INFORMATIE |
| Informatie bij/via | Nationale Museummaterieel Database: www.nmld.nl/nl/object/2240
https://nl.wikipedia.org/wiki/Arend_(locomotief)
|
| Bronnen | R.C. Statius Muller, A.J. Veenendaal, H. Waldorp: De Nederlandse stoomlocomotieven. Alkmaar,2005
Heleen Viveen en Henk Sijsling: Treindesign, de ontwikkeling van het spoorwegmaterieel in Nederland. Amsterdam, 1989.
|
| Opmerkingen informatie | De Arend behoorde met De Snelheid, de Hoop en de Leeuw tot de eerste vier locomotieven, die in 1839 op de eerste spoorlijn in Nederland tussen Amsterdam en Haarlem in dienst werden gesteld. Ze waren vrijwel gelijk aan elkaar en deden bijna 20 jaar dienst. Daarna werden ze allen gesloopt.
De "huidige" Arend is een replica, in de jaren 1930 gebouwd ter gelegenheid van het 100-jarig bestaan van de spoorwegen in Nederland. Ook drie personenrijtuigen werden nagebouwd.
Bij het 150-jarig bestaan in 1989 is de locomotief opnieuw onder stoom gebracht.
|
| HUIDIGE EIGENDOM |
| Soort eigendom | Museaal |
| Naam organisatie | Nederlands Spoorweg Museum
|
| WAARDESTELLING |
| Cultuurhistorische waarde |
| Status | A
|
| Motivatie | Besloten wordt aan De Arend met de drie bijbehorende rijtuigen de A-status toe te kennen, omdat dit ensemble al meer dan 80 jaar beeldbepalend is en deel uitmaakt van het collectieve geheugen in Nederland.
|
| Waardering door | Beoordelingscommissie Nationaal
Register Railmonumenten |
| Authenticiteit |
| Motivatie | De informatie over dit object is afkomstig uit het Nationaal Register Railerfgoed. Binnen dit register wordt (nog) niet structureel op authenticiteit beoordeeld.
|
| Waardering door | Beoordelingscommissie Nationaal
Register Railmonumenten |
